Mu Karere ka Kirehe hatangijwe Icyumweru cyahariwe Ubuhinzi, kigamije gufasha abahinzi kwitegura igihembwe cy’ihinga cya A 2027, hibandwa ku kubungabunga ubutaka, gukoresha neza inyongeramusaruro no kuzamura umusaruro kuri hegitari.
Iki cyumweru cyatangijwe ku wa 7 Nzeri 2026, mu byanya bigega bya FoBaSi bya Cyiha mu Murenge wa Gatore, Kabeza mu Murenge wa Kirehe ndetse n’icyanya cyo mu Gisenyi giherereye mu Murenge wa Kigina.
Cyateguwe ku nsanganyamatsiko igira iti: “Guhinga ubuso bwose dusigasira ubutaka: Kongera umusaruro, twita ku byanya bigega.”
Ni gahunda igamije guteza imbere ubuhinzi burambye, gukoresha neza ubutaka no kongera umusaruro w’ibihingwa, by’umwihariko mu byanya bigega, ari na ko imibereho y’abahinzi irushaho gutera imbere.
Mu Karere ka Kirehe habarurwa ibyanya bya FoBaSi 524, bifite ubuso buhingwaho ibihingwa bitandukanye, birimo ibigori, ibishyimbo n’umuceri. Muri iyi gahunda, ubuyobozi bw’Akarere bwifuza ko umusaruro w’ibigori uzamuka ukagera kuri toni 8.5 kuri hegitari.
Umuyobozi w’Akarere wungirije ushinzwe Iterambere ry’Ubukungu, Nzirabatinya Modeste, yasabye abahinzi gutangira kare gutegura igihembwe cy’ihinga cya A 2027, bakita cyane ku buryo bwo gutegura ubutaka butabuhungabanya, buzwi nka Conservation Agriculture (CA).
Yavuze ko kubungabunga ubutaka ari ingenzi cyane ku Karere ka Kirehe, cyane ko gashobora guhura n’ibihe by’izuba bimara igihe kirekire.
Yagize ati: “Tuzakora ibikorwa bihuzwa no guhinga tubungabunga ubutaka, aho duhinga tudakomeretsa ubutaka, kugira ngo ubutaka bubashe kubika ifumbire n’amazi. Nk’Akarere gahura cyane n’ibihe by’izuba by’igihe kirekire, ni ngombwa ko ubwo buryo tubukoresha kugira ngo buhure n’ikirere cyacu,”
Nzirabatinya kandi yashishikarije abahinzi kwitabira gahunda zo gukorera hamwe, zirimo amatsinda ya Twigire Muhinzi, kuko abafasha gusangira ubumenyi, gukorera hamwe no kuzamura abahinzi bafite intege nke.
Yasobanuye ko ibyanya bigega byahawe umwihariko kuko bifite uburyo bwihariye bwo guhuriza hamwe ubutaka n’abahinzi, hakagira komite n’ubuyobozi bushinzwe gutegura gahunda y’ibikorwa. Ibi ngo bifasha abahinzi gukorera ku ntego imwe no kugera ku musaruro wifuzwa.
Umuyobozi w’Ikigo cy’Igihugu Gishinzwe Iterambere ry’Ubuhinzi n’Ubworozi-RAB ukurikirana ishami rya Ngoma (rishinzwe uturere twa Ngoma, Kayonza, na Kirehe), Rwanjangwe Gilbert yashishikarije abahinzi kwitegura ku gihe gutegura ubutaka ku gihe kugira ngo imvura itazabatungura, kwiyandikisha muri Nkunganire no kurangura imbuto nziza n’ifumbire mvaruganda n’imborera kugira ngo bazabone umusaruro mwiza no kwiteza imbere.
Akomeza agira ati: “Imbogamizi bagiye garagaza ishingiye cyane ku mihindagurikire y’ikirere aho bavuga ko imvura hari igihe ibatenguha, ariko muri iki gihembwe turizera ko hazagwa imvura nziza, hari na gahunda ihari yuko bashobora kuzabaha uburyo bwo kuhira. Indi mbogamizi ni uko babona inyongeramusaruro bibagoye ariko twumvikanye ko mu cyumweru gitaha bazabazanira iduka ricuruza inyongeramusaruro kugira ngo bazabone ku gihe.”
Abahinzi na bo bagaragaje ko bungukiye ubumenyi bushya ku buryo bwo gutera no gufumbira.
Tubajuka Jonas, umukuru wa Site ya Kabeza mu Murenge wa Gatore, yavuze ko site ayobora ifite hegitari 42 zihingwaho ibigori. Yavuze ko hari uburyo bushya bigishijwe, burimo uko bakoresha ifumbire, gusasira umurima n’intera ikwiye hagati.
Ati: “Twaramenyereye gutera kuri santimetero 60 kuri 75, ariko ubu twigishijwe gutera kuri santimetero 25. Twasanze umusaruro dushobora kuwugeraho kuko niba twarabonye toni 3.5 mu gihembwe gishize, ubu tugiye guhagurukira kongera umusaruro.”
Uwizeyimana Donatha, wo mu Mudugudu wa Rusenyi, Akagari ka Rwantonde, na we yavuze ko yize uburyo bushya bwo gutera imbuto, ashimangira ko yiteze ko bizamufasha kongera umusaruro.
Yavuze ko ubusanzwe ahinga ku buso buto, akabona imifuka itarenze itatu y’ibigori iyo umusaruro wagenze neza, ariko ko ubu yiteguye gukurikiza inama yahawe kugira ngo yongere umusaruro akagera ku mifuka itandatu.
Ubuyobozi bw’Akarere ka Kirehe buvuga ko iki cyumweru kizakoreshwa mu gukomeza kwegera abahinzi, kubigisha no kubafasha gutegura igihembwe cy’ihinga cya A 2027, hagamijwe ko ubuso buhingwa bwose butanga umusaruro ushimishije kandi ubutaka bukabungwabungwa.











