Abayobozi mu nzego zitandukanye mu Karere ka Gatsibo, bigiye hamwe ibishobora gutuma igipimo cy’ubumwe bw’Abanyarwanda kigerwaho 100%, kubera ko imibare iheruka igaragaza ko kiri kuri 95.8%. Bagaragaza ko muri bimwe bikibangamiye, ubumwe bw’Abanyarwanda, harimo n’amagambo avugirwa ahitwa ku ‘gasima’.
Agasima ni ahantu hakunze guhurira abantu benshi biganjemo urubyiruko, baba abavuye mu mirimo cyangwa se n’abadafite ibyo bakora, bahahurira bakaganira ku ngingo zitandukanye.
Gusa abayobozi bagaragarijwe ko hari igihe ibi biganiro biba atari byiza, rimwe na rimwe biba bihembera amacakubiri, bigatuma igipimo cy’Ubumwe n’Ubudaheranwa by’Abanyarwanda kitagerwaho 100%.
Ibibangamira Ubumwe bw’Abanyarwanda birimo n’udusima, byagaragatsweho kuri uyu wa Kabiri tariki ya 15 Ukwakira 2024, ubwo mu Karere ka Gatsibo haberaga inama ngarukamwaka y’ubumwe n’ubudaheranwa bw’Abanyarwanda ku nsanganyamatsiko igira iti ”Indangagaciro na kirazira, isoko y’ubumwe n’ubudaheranwa bw’Abanyarwanda.”
Sheikh Musa Fazil Harerimana, wari intumwa ya Unity Club Intwararumuri, akaba asanzwe ari na Visi Perezida w’umutwe w’Abadepite mu Nteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda ushinzwe imari n’ubuyobozi, yasabye abayobozi no kujya baganiriza urubyiruko ruri kuri utu dusima.
Yagize ati: “Agasima k’abantu bicara mu dukundi, cyangwa mu dutsiko baganira bikagera aho baganira ibidakwiye, ibyo bikwiye gufatirwa ingamba, bakwiye kwegerwa bakaganirizwa.”
Igitecyerezo cy’uko abantu bakwiye kwitondera ibivugirwa ku dusima ndetse abaduhuriraho bakaganirizwa byaba ngombwa tukanacika, cyatanzwe na Sibomana Jean Nepo, aho yagaragaje ko, mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi mu mwaka 1994, ahari udusima ariho hashyizwe za bariyeri.
Yagize ati: “Ahantu hari udusima hapangirwa ibintu bitari byiza, nimureba agasima mukakitegereza, muzagahuze n’imyaka ya cyera, muzasanga ahari agasima neza neza ariho ibindi byapangirwaga, twe tukabibona nk’ibisanzwe, nk’iwacu ahari udusima uko ari tune twose, hari bariyeri; udusima dukwiye gucika.”
Yakomeje agaragaza ko abenshi mubajya mu dusima usanga nta mirimo bafite, ashimangira ko burya umutwe utari mu kazi, satani awinjirira byoroshye, bityo ko bakwiye gushakirwa imirimo.
Ati: “Kimwe mu byatuma urubyiruko rwacu ruba rwiza kurushaho, ni uko bashakirwa imirimo abandi bagahurira mu mikino itandukanye, ubushakashatsi, ubuhanzi, mbese ibyiza byose byatuma babasha kuva ku rwego rumwe bakagera ku rundi. Ariko iyo ubonye umuntu abyutse yicaye, guhera mu gitondo kugeza nimugoroba, agenda nta cyerekezo, iryo jambo bahimbye ngo ni agasima ritari ahantu hamwe gusa, ntabwo buri gihe haba havugirwa ibintu byiza, burya iyo umutwe udakora, satani awinjiramo akawukoresha.”
Rukebesha Alex, akaba ari Umurinzi w’Igihango, yavuze ko abenshi mu bajya kuri utwo dusima, baba batazi amateka y’Igihugu, kubera ko batitabira gahunda za Leta zihuriza abantu hamwe, zirimo inteko z’abaturage ndetse n’imiganda.
Ati: “Hari urubyiruko rwinshi rutazi aho Igihugu kigeze, kubera ko ntibajya mu nama, ntibajya mu muganda, mbese ntibajya aho amakuru atangirwa, basa n’abari mu gihugu cyabo cyigenga. Abo rero kubayobya biroroha cyane, ikiza ni uko nabo bashyirirwaho gahunda yabo, ibahuriza aho bari.”
Uretse ikibazo cy’agasima cyagaragajwe nka kimwe mu bigikoma mu nkokora kwiyongera kw’igipimo cy’Ubumwe n’Ubudaheranwa by’Abanyarwanda, harimo kandi na bamwe mu banyarwanda badashaka guhinduka, bakomeza kwirebera mu ndorerwamo y’amoko n’abigisha abana babo amateka atariyo bagitsimbaraye ku mateka ashaje.










