Abakozi b’ibitaro bya Ngarama n’ibigo Nderabuzima bibishamikiyeho banenze abari abakozi bo kwa muganga bijanditse muri Jenoside bakavutsa ubuzima abo bagombaga kubuha.
Ibi babivuze kuri uyu kane tariki ya 27 Mata, mu muhango wo Kwibuka ku nshuro ya 29 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, by’umwihariko abari abakozi b’ibitaro n’ibigonderabuzima, abarwayi n’abarwaza bishwe muri jenoside bashyinguye mu Rwibutso Rwa Jenoside rwa Kiziguro.
Ni umuhango wabanjirijwe no kunamira abashyinguye mu cyubahiro mu rwibutso rwa Kiziguro no gushyira indabo ku rwibutso.
Abitabiriye basobanuriwe amateka yaranze icyahoze ari komini Murambi n’uruhare rwa bamwe mu bakoraga mu bigo by’ubuvuzi bagize muri Jenoside n’abahoze ari abayobozi bayo.
Bamwe mu bitabiriye uyu muhango banenze abari abakozi bo kwa muganga bakoze Jenoside bavuga bibabaje kuba hari bagenzi babo bavukije ubuzima abo bari bakwiye kurinda bavuga ko byababereye isomo rikomeye.
Uwangabe Charlotte Umuyobozi w’Ikigo Nderabuzima cya Ngarama yagize ati: “Icya mbere mfata ni ukwigisha abo dukorana kugira ngo tubeho nk’abavandimwe ndetse aya mateka tujye duhora tuyibuka kugira ngo atazasubira.”
Yakomeje agira ati: ” Ubundi umuganga ni umuntu utanga ubuzima, rero kuba uri umuganga ushobora gufasha umuntu uje urwaye, aho kugira ngo umuhe ubuzima ukamwica, ni ikintu kibabaje, turabanenga cyane, bakabaye bigaya, ubu biduha isomo ryo kugira ngo ejo n’ejo bundi Jenoside itazongera.”
Yasoje avuga ko kuba hari abakozi bo kwa muganga bishwe muri Jenoside bibagiraho ingaruka, kuko akazi bakora kabavuna bakabaye babafasha, anasaba abandi kunyomoza amakuru atari yo kuri Jenoside, barwanya ingengabitekerezo yayo.
Umuyobozi w’Ibitaro bya Ngarama Dr Nzambimana Jean Bosco yasabye abakozi bo kwa muganga gukomera ku ndangagaciro z’ubuvuzi barwanya ingengabitekerezo ya jenoside.
Ati: “Twumvise amateka mabi yabayeho ndetse twumvishe ko bamwe mu baganga bayagizemo uruhare, numva bikwiye kuduha isomo nk’abakozi bo kwa muganga, tugakomera ku ndangagaciro z’ubuvuzi n’umuhamagaro twahawe, tunanenga cyane bagenzi bacu bijanditse muri Jenoside yakorewe abatutsi.”
Ati: “Icyo nasaba nuko ibyo bitekerezo twabyirinda tukumva ko icyo twahamagariwe ari ukurinda ubuzima aho kugira ngo twambure abantu ubuzima, tukirinda icyadutandukanya cyatuganisha muri jenoside.”
Perezida wa IBUKA mu Karere ka Gatsibo Sibomana Jean Nepo mu butumwa yatanze yasabye abaganga ubufatanye n’Igihugu mu kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside .
Ati: “Nk’abaganga uko mungana dufatanye dushyiremo imbaraga dufashe ubuyobozi bw’Igihugu cyacu kugira ngo ingengabitekerezo ya jenoside icike, byaba biteye isoni umunsi umwe twumvise ngo umukozi ukora mu bitaro bya Ngarama agaragayeho ingengabitekerezo ya Jenoside.”
Yasoje agira ati: “Ni uruhare nk’abantu basobanukiwe ko bafasha leta yacu y’ubumwe kugira ngo ingengabitekerezo ya Jenoside icike kandi ubumwe bw’Abanyarwanda tubukomereho ingoma ibihumbi.”
Urwibutso rwa Kiziguro rushyinguwemo imibiri y’Abatutsi bazize Jenoside mu 1994 bagera ku 20,127.







